HÚSV3HU05 - Húsaviðgerðir og breytingar

Lýsing

Í áfanganum er fjallað um viðgerðir og breytingar á eldri byggingum og mannvirkjum úr tré og steini. Lögð er áhersla á mikilvægi þess að varðveita byggingarsöguleg gildi húsa á sama tíma og reynt er að koma til móts við kröfur nútímans um endingu, þægindi og brunavarnir með hliðsjón af lögum og reglum. Farið er yfir greiningu á fúa‐ og steypuskemmdum, endurnýjun á burðarvirkjum, klæðningum, gluggum, hurðum og öðrum byggingarhlutum. Jafnframt lærir nemandinn um algenga breytingavinnu svo sem endurnýjun á gleri, smíði viðbygginga og breytingar á þökum. Kennslan er aðallega bókleg en einnig verkleg þar sem við á. Lögð er áhersla á minni verkefni og sýnikennslu.

Nemandi skal hafa öðlast þekkingu og skilning á:

• lögum og reglugerðum um húsafriðun og breytingar á húsum
• endurnýjun og viðhaldi á mannvirkjum
• öryggi og öryggisbúnaði við viðgerða‐ og breytingavinnu
• byggingarsögu og -gildi tré‐ og steinhúsa á Íslandi
• notkun bárujárns í klæðningar hérlendis
• mismunandi eiginleikum byggingarefna
• byggingarsögulegu gildi húsa og mannvirkja
• mikilvægi brunavarna við viðgerðir og endurnýjun
• skemmdum af völdum sveppa og skordýra í tré svo og afleiðingum tæringar í málmi
• orsökum og afleiðingum tæringar og veðrunar á málmum
• málun og viðhaldi bárujárnsklæðninga
• smíði viðbygginga

Nemandi skal hafa öðlast leikni í að:

• greina algengustu skemmdir á tré, steinsteypu og málmi utanhúss
• gera við trévirki án þess að rýra burðargetu þess
• byggja upp og viðhalda bárujárnsklæðningum og festingum

Nemandi skal geta hagnýtt þá þekkingu og leikni sem hann hefur aflað sér til að:

• greina steypuskemmdir og meta umfang þeirra í grófum dráttum
• framkvæma tæknilegar útfærslur á tengingu eldri og nýrra byggingarhluta
• leggja mat á afleiðingar mismunandi lausna fyrir varðveislugildi mannvirkja

Grunnþættir menntunar

Í húsasmíði eru grunnþættir menntunar órjúfanlegur hluti af verklegu og bóklegu námi. Undirstaða faglegra vinnubragða er fjölþætt læsi, þar sem reynir á tæknilæsi á byggingauppdrætti, talnalæsi við efnistöku og gagnrýnið upplýsingalæsi. Námið hvetur til sjálfbærni með áherslu á umhverfisvitund, lágmörkun efnissóunar og skynsamlega nýtingu auðlinda. Jafnframt er heilbrigði og velferð í forgrunni í gegnum virka vinnuvernd, áherslu á rétta líkamsbeitingu og sterka öryggismenningu. Á verkstæðinu er unnið í anda lýðræðis, mannréttinda og jafnréttis; nemendur temja sér samvinnu, bera ábyrgð á eigin vinnubrögðum og taka þátt í jákvæðri vinnustaðamenningu þar sem öll fá jöfn tækifæri á eigin forsendum. Loks er húsasmíðin sjálf rík af sköpun, þar sem nemendur sameina handverk og skapandi lausnaleit til að takast á við krefjandi útfærslur, reisa mannvirki og efla um leið eigin fagmennsku.

• Læsi: Lögð er áhersla á læsi í víðum skilningi, þar sem nemendur þjálfast í að lesa úr og túlka teikningar, reikna út efnisnotkun, skilja verklýsingar og setja sig inn í lög og byggingarreglugerðir.
• Sjálfbærni: Nám og starfshættir mótast af umhverfisvitund og skynsamlegri nýtingu auðlinda. Nemendur þjálfast markvisst í að lágmarka efnissóun, flokka byggingarúrgang og skilja vistspor mannvirkjagerðar.
• Heilbrigði og velferð: Öryggi og vinnuvernd eru í forgrunni á vinnusvæði. Stuðlað er að vellíðan og líkamlegu heilbrigði með áherslu á rétta líkamsbeitingu við smíðar, örugga vélanotkun og samvinnu.
• Lýðræði og mannréttindi: Skólabragurinn byggist á samvinnu á verkstæðinu þar sem borin er virðing fyrir manngildi og skoðunum hvers og eins. Nemendur eru hvattir til að bera sjálfstæða ábyrgð á eigin námi og vinnubrögðum.
• Jafnrétti: Öllum nemendum eru sköpuð jöfn tækifæri til að rækta hæfileika sína og færni. Markvisst er unnið að því að opna augu nemenda fyrir kynskiptum vinnumarkaði í iðngreinum og stuðlað að jafnræði á vinnustað.
• Sköpun: Verkleg kennsla krefst stöðugrar gagnrýninnar hugsunar og skapandi lausnaleitar við raunhæf verkefni, allt frá hönnun og teikningu til tré- og mótasmíði. Hvatt er til frumkvæðis og litið á mistök sem dýrmæt tækifæri til að auka fagþekkingu.